Probeer eens de volgende rij cijfers te onthouden: 149162536496481.
Meestal lezen mensen zo’n rij een aantal keren en proberen het dan na te vertellen. Ik ben benieuwd of het jou op die manier lukt. De meeste mensen zal het niet gauw lukken. Je kunt de rij echter makkelijk onthouden als ik vertel dat de cijfers de kwadraten van 1 tot en met 9 voorstellen.
Uit dit voorbeeld blijkt dat het omzetten van informatie in een andere vorm efficienter is dan het alleen maar van buiten leren van informatie zoals ze gegeven werd. Hiervoor zijn verschillende methodes mogelijk. Zo heb je misschien wel eens van die geheugenwedstrijden gehoord waarbij men de volgorde van een groot aantal kaarten moet onthouden. Deze mensen doen dat vaak door een verhaal te maken van de informatie die op de kaarten staat. Het begint bijvoorbeeld met een boer die last van zijn hart krijgt en door de ruit zijn vrouw roept, enz.
De basis van deze methoden is het feit dat herinneren een constructief proces is. Als ik jou nu zou vragen om een gesprek van gisteren na te vertellen zul je mij geen woordelijk verslag (kunnen) doen. Je zult de hoofdlijnen van het gesprek aan mij vertellen. Wij onthouden informatie namelijk via schema’s; algemene informatie die weinig specifieke details bevatten. Je onthoudt op hoofdlijnen en de details vul je zelf in. Hierdoor zijn oogegetuigenverslagen trouwens veelal onbetrouwbaar.
Omdat herinneren dus een constructief proces is en je door het omzetten van informatie in een andere vorm ook aan het construeren bent zul je beter kunnen onthouden. Hoe zet je dit nu het beste om in de praktijk?
Als je nieuwe informatie wilt leren, bijvoorbeeld het leren van een hoofdstuk, kun je het beste de OSLORO-methode toepassen. OSLORO is de afkorting van: Overzie, Stel vragen, Lees, Overdenk, Reciteer en Overhoor.
Overzie
Doorloop het hele hoofdstuk op hoofdlijnen. Probeer er een algemene structuur in te ontdekken. Een hoofdstuk bestaat uit een aantal paragrafen. Pas de volgende 4 stappen op elke paragraaf toe als je ze aan het lezen bent.
Stel vragen
Stel vragen over elke paragraaf. Dit kan meestal gemakkelijk door de titel in vraagvorm te stellen. Als je vragen in gedachten hebt, kun je doelgerichter lezen. Als je een moment uittrekt om de vragen uit te schrijven voordat je leest, zul je het waarschijnlijker nog beter onthouden.
Lees
Lees de paragraaf vervolgens door en probeer de antwoorden te vinden op je vragen. Het stellen en beantwoorden van vragen is waarschijnlijk de belangrijkste reden waarom de OSLORO-methode zo efficiënt is; het dwingt je namelijk de betekenis van de tekst te doorgronden en het materiaal goed te verwerken terwijl je aan het lezen bent.
Overdenk
Beantwoord niet alleen de vragen maar denk er ook over na. Probeer bijvoorbeeld eigen voorbeelden te vinden. Probeer het materiaal ook in verband te brengen met dingen die je al weet of met ervaringen die je meegemaakt hebt. Eén van de beste manieren om nieuwe informatie in het geheugen op te slaan, is ze in verband te brengen met iets wat je al goed kent.
Reciteer
Nadat je een paragraaf gelezen hebt, kijk dan weg van het boek en probeer opnieuw de vragen te beantwoorden. Als dit niet gaat, herlees dan elk deel waarmee je problemen hebt (als je het nu niet kunt hoeveel kans heb je dan later op het examen?).
Overhoor
Nadat je een volledig hoofdstuk hebt gelezen, doorloop het dan opnieuw en probeer de belangrijkste punten te herinneren. Probeer tot slot de vragen nog eens te bantwoorden die je in stap 2 gesteld hebt.
Testen van de OSLORO-methode hebben de waarde ervan aangetoond. Hoewel de methode bekend staat als efficiënt, vertraagt hierdoor wel het lezen. Maar wat is het nut van snel lezen als je de inhoud niet begrijpt en later niet kunt reproduceren? Deze methode vertraagt het lezen, maar verhoogt het begrip en het geheugen.
